“Duurzame businessmodellen versnellen de transitie naar duurzaamheid door positieve impact op sociale en milieu aspecten tegelijkertijd.”
Duurzaamheid is meer dan ooit een belangrijk maatschappelijk thema. Nationaal en internationaal wordt er beleid ontwikkeld met het doel om samenlevingen te verduurzamen. Daarbij gaat het om meer dan de transitie naar schone energiebronnen, het gaat zeker ook om de ontwikkeling van een duurzame economie. Een economie waarin bedrijven met behulp van duurzame businessmodellen in bedrijfseconomische zin en tegelijkertijd ook op ecologisch vlak waarde creëren. Een duurzame waardecreatie die ook maatschappelijke impact heeft. Zo heeft de Nederlandse regering zich tot doel gesteld dat Nederland in 2050 een circulaire economie heeft zonder afval.
NWO en Het Groene Brein signaleerden bij de opzet van het programma Duurzame Businessmodellen (DBM) in 2014 een breed gedeelde behoefte aan meer kennis over hoe bedrijven duurzaamheid in hun bedrijfsactiviteiten kunnen integreren. Een duurzaam businessmodel vraagt een andere visie op economische, strategische, sociologische, psychologische en ecologische factoren dan die van de meer traditionele businessmodellen. Het vergt een fundamentele herwaardering van de plaats van ondernemingen in de samenleving en de manier waarop hun bedrijvigheid, in maatschappelijke en ecologische zin, een positieve impact heeft. De samenwerking en cofinanciering via publiek-private samenwerking tussen bedrijven en wetenschap was een van de uitgangspunten in het DBM-programma. Dit programma heeft getracht om met deze samenwerking de omslag te bevorderen naar een economie die op een evenwichtige manier meervoudige waarde creëert.
Bron: Den Haag, november 2021 Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek
We staan voor enorme uitdagingen, groter dan ooit. Niet alleen de Corona-crisis maakt ons hiervan bewust. Ook voor corona was duidelijk dat diepgaande veranderingen nodig zijn. Maar de mens schuwt van nature vaak veranderingen en houdt graag vast aan het oude, bekende en vertrouwde. Inspiratie geeft je kracht, zorgt voor motivatie en wakkert je innerlijke passie aan. Voor welke uitdaging je ook staat, inspiratie zorgt voor de redenen waarom je iets echt graag wilt. Inspiratie zorgt ervoor dat je in beweging wilt komen en dat je vooruit wilt gaan. Inspiratie is iets heel persoonlijks, sommigen vinden inspiratie in de natuur, anderen in religie en geloof. Op Springtij gaan we kijken hoe we inspiratie kunnen inzetten om de duurzame transitie van Nederland te versnellen, op persoonlijk vlak en ook gezamenlijk.
Al voor Corona was het duidelijk: we kunnen zo niet doorgaan. Het systeem kraakt aan alle kanten, we overschrijden de draagkracht van de aarde en de sociale ongelijkheid wordt steeds groter. Het groei paradigma en de consumptie-waan van de afgelopen decennia zijn niet langer houdbaar. Globalisering maakt ons afhankelijk. Het is hoog tijd voor een grondige systeemverandering. Naar een rechtvaardig, ecologisch en sociaal verantwoord en duurzaam systeem. Hiervoor zijn stimulerende en regulerende maatregelen nodig. Een ander belastingsysteem, beprijzen van de ‘Commons’, nieuwe indicatoren (naast of in plaats van het BNP). De coronacrisis spoort ons aan om nu meteen aan de slag te gaan.
In het kernthema leiderschap gaat het over de hernieuwde verbindingen die nodig zijn voor samenleven. In de crisis gloort ook hoop. Wereldwijd staan mensen op, verenigen zich en willen een diepgaande verandering in onze samenlevingen.
Bij alle opgaven spelen mensen en sociale systemen de bepalende rol. Technische oplossingen werken alleen als ze gepaard gaan met sociale innovatie. Wereldbeeld, cultuur, sociale dynamiek en persoonlijke overtuigingen zijn evenzeer bepalend voor gedrag als regels, normen, prijsprikkels en technologie.
Een directielid van de Nederlandse Bank stelde recent dat ‘back to normal’ geen optie is. Dat leidt tot 3,7 graden opwarming en heeft catastrofale gevolgen voor onze samenleving. Stiglitz en Stern (Universiteit van Oxford) adviseren dat we nu moeten investeren in die sectoren die én de economie én het klimaatbeleid steunen. De Nederlandse doelen voor 2030 op klimaat- en ander gebied zijn helder én hoogstnoodzakelijk. Over hoe we daar komen valt nog wel wat te zeggen. Op Springtij gaat de industrie, overheden en maatschappij zoeken naar hoe ‘we’ dat gaan doen, wat ervoor nodig is én wat het kan opleveren.
Nederland leeft met water. Als deltabewoners heeft onze identiteit zich ontwikkeld met de meanderende rivieren, ons profijt van en ontzag voor de zee en ons polderlandschap. Hollandsche kunstenaars hebben deze identiteit gevangen in hun beelden en woorden.
Hoe ziet wonen en werken in een duurzame omgeving eruit? En welke stappen zijn zowel in de komende 10 jaar als in de volgende kabinetsperiode nodig om deze omgeving te ontwikkelen? Dit gaat niet alleen om onze energievoorziening, maar over een omgeving waarin onder andere beschikbaarheid en betaalbaarheid van woningen, gezondheid, sociale aspecten, mobiliteit en de verbinding tussen stad en regio in elkaar grijpen.