Omdat klimaatverandering mens en natuur bedreigt zijn fundamentele transities noodzakelijk. Een grote verbouwing van onze leefomgeving wacht, waarbij integraler handelen en intensief samenwerken noodzakelijk is. Alles vraagt daarbij om ruimte. Alles grijpt in op elkaar. Ook op het water-, bodem en ecosysteem.
In het doorlopende programma – In balans met Water leggen we een nieuw fundament onder het leven in Nederland, waarbij meebewegen met water -en alles dat daaraan verbonden is- als principe geldt.
Water is leidend voor een toekomstbesteding Nederland. Water zit in het hart van alle ruimtelijke beslissingen. Voor een duurzaam watersysteem is brede samenwerking nodig. In het doorlopende programma betrekken we verschillende perspectieven, geven we houvast voor het handelen en de samenwerking. Er zijn drie pijlers opgesteld om de breedte van de transitie te onderbouwen.
Pijler 1) Herwaarderen van water
Door de eeuwen zijn we zo vertrouwd geraakt met water dat we de waarde ervan uit het oog zijn verloren. We gaan herbronnen. Vanuit verschillende perspectieven (zoals integraliteit, economie, ecologie, techniek en innovatie, sociale rechtvaardigheid, houding en gedrag) komen we tot een nieuwe waardering van water voor de lange termijn. Deze herwaardering van water is de basis voor de ruimtelijke en economische keuzes in Nederland die passen binnen de grenzen van het water-, bodem- en ecosysteem.
Pijler 2) Water stuurt: hoe dan?
Op de beperkte ruimte in Nederland worden van alle kanten claims gelegd. Denk aan de opgaven voor woningbouw, infrastructuur, energietransitie, natuurherstel en landbouw. De afgelopen decennia zijn we te veel uitgegaan van een maakbare ruimte. Bovendien moeten we voldoende ver in de tijd kijken om de echte dilemma’s te voelen. Hoe komen we tot een juiste afweging van deze claims en welke randvoorwaarden spelen daarbij een rol? Binnen dit doorlopende programma ontwikkelen we ontwerp- en inrichtingsprincipes op basis van het water-, bodem- en ecosysteem.
Pijler 3) Het waterspel van de 21e eeuw
Water is van ons allemaal. Voor water hebben we waterschappen en drinkwaterbedrijven opgericht; (bijna) de oudste organisaties in Nederland. Dat werkt(e) prima; we zijn een veilig land met perfect drinkwater. Nu staat het watersysteem steeds meer onder druk door conflicterende ruimteclaims en klimaatverandering. Alleen samen met anderen kunnen we een gezond watersysteem bereiken. Met verschillende spelers van buiten de watersector (bijvoorbeeld woningbouw en ruimtelijke ordening) ontwikkelen we nieuwe rollen en verantwoordelijkheden om zo synergie tussen de transities waar Nederland voor staat te bereiken. Een systemische aanpak voor het waterspel van de 21e eeuw.
Wil je meer weten over de activiteiten binnen ons doorlopende programma ‘In balans met water’? Stuur dan een e-mail naar Gerard Blom via mailto:gerard.blom@springtij.nu
INSPIRATIE EN INITIATIEVEN
12 nov ’24 | Springtij in regio | Schevingen
Verliefd worden op de toekomst | RLI conferentie | Annemieke Nijhof
Toekomstvisie naar menselijke maat
Contactpersonen
Gerard Blom
Loods Tallship In balans met Water







We staan voor enorme uitdagingen, groter dan ooit. Niet alleen de Corona-crisis maakt ons hiervan bewust. Ook voor corona was duidelijk dat diepgaande veranderingen nodig zijn. Maar de mens schuwt van nature vaak veranderingen en houdt graag vast aan het oude, bekende en vertrouwde. Inspiratie geeft je kracht, zorgt voor motivatie en wakkert je innerlijke passie aan. Voor welke uitdaging je ook staat, inspiratie zorgt voor de redenen waarom je iets echt graag wilt. Inspiratie zorgt ervoor dat je in beweging wilt komen en dat je vooruit wilt gaan. Inspiratie is iets heel persoonlijks, sommigen vinden inspiratie in de natuur, anderen in religie en geloof. Op Springtij gaan we kijken hoe we inspiratie kunnen inzetten om de duurzame transitie van Nederland te versnellen, op persoonlijk vlak en ook gezamenlijk.
Al voor Corona was het duidelijk: we kunnen zo niet doorgaan. Het systeem kraakt aan alle kanten, we overschrijden de draagkracht van de aarde en de sociale ongelijkheid wordt steeds groter. Het groei paradigma en de consumptie-waan van de afgelopen decennia zijn niet langer houdbaar. Globalisering maakt ons afhankelijk. Het is hoog tijd voor een grondige systeemverandering. Naar een rechtvaardig, ecologisch en sociaal verantwoord en duurzaam systeem. Hiervoor zijn stimulerende en regulerende maatregelen nodig. Een ander belastingsysteem, beprijzen van de ‘Commons’, nieuwe indicatoren (naast of in plaats van het BNP). De coronacrisis spoort ons aan om nu meteen aan de slag te gaan.
In het kernthema leiderschap gaat het over de hernieuwde verbindingen die nodig zijn voor samenleven. In de crisis gloort ook hoop. Wereldwijd staan mensen op, verenigen zich en willen een diepgaande verandering in onze samenlevingen.
Bij alle opgaven spelen mensen en sociale systemen de bepalende rol. Technische oplossingen werken alleen als ze gepaard gaan met sociale innovatie. Wereldbeeld, cultuur, sociale dynamiek en persoonlijke overtuigingen zijn evenzeer bepalend voor gedrag als regels, normen, prijsprikkels en technologie.
Een directielid van de Nederlandse Bank stelde recent dat ‘back to normal’ geen optie is. Dat leidt tot 3,7 graden opwarming en heeft catastrofale gevolgen voor onze samenleving. Stiglitz en Stern (Universiteit van Oxford) adviseren dat we nu moeten investeren in die sectoren die én de economie én het klimaatbeleid steunen. De Nederlandse doelen voor 2030 op klimaat- en ander gebied zijn helder én hoogstnoodzakelijk. Over hoe we daar komen valt nog wel wat te zeggen. Op Springtij gaat de industrie, overheden en maatschappij zoeken naar hoe ‘we’ dat gaan doen, wat ervoor nodig is én wat het kan opleveren.
Nederland leeft met water. Als deltabewoners heeft onze identiteit zich ontwikkeld met de meanderende rivieren, ons profijt van en ontzag voor de zee en ons polderlandschap. Hollandsche kunstenaars hebben deze identiteit gevangen in hun beelden en woorden.
Hoe ziet wonen en werken in een duurzame omgeving eruit? En welke stappen zijn zowel in de komende 10 jaar als in de volgende kabinetsperiode nodig om deze omgeving te ontwikkelen? Dit gaat niet alleen om onze energievoorziening, maar over een omgeving waarin onder andere beschikbaarheid en betaalbaarheid van woningen, gezondheid, sociale aspecten, mobiliteit en de verbinding tussen stad en regio in elkaar grijpen.