Industriële &
Bedrijfsomgeving

Voor industrie en bedrijfsleven is verduurzaming een gegeven, welke ook kansen en voordelen biedt. De waaromvraag ligt achter ons, nu gaat het om de hoe, wie en wanneer-vragen. En om financieringsvragen, opschaling, regie en de vragen over een gelijk speelveld. Samenwerking van bedrijven, ook uit verschillende sectoren, is daarbij belangrijk. Daarnaast is er een veranderende vraag vanuit de maatschappij m.b.t. de rol van bedrijven en industrie.

Overheidsdoelstellingen zijn ambitieus, NGO’s zijn ongeduldig en industrie en bedrijven willen een positieve(re) rol spelen in de transitie naar een klimaatneutrale en circulaire economie in een toekomstbestendige wereld met behoud van biodiversiteit. De Nederlandse industrie en bedrijven hebben grote plannen op het gebied van de energietransitie, de circulaire economie en grondstoffentransitie. De plannen worden gedreven door het klimaatprobleem en het besef dat de lineaire economie niet langer houdbaar is.

Op Springtij gaan we deze ambities verder helpen en verkennen we drie paden:

  • Tallship (meerjarig programma) over “Circulaire bedrijven” en
  • Skûtjse (eenjarig programma) over de positie en rol van duurzame industrie en bedrijven in onze samenleving.
  • Losse sessies over verduurzamen van de industrie, over de juridificering van het klimaatbeleid en over de Energietransitie.

Onderaan de pagina vind je een overzicht van de te verwachten werksessies.

Een circulaire economie zorgt voor een slimme omgang met grondstoffen, voor een gezonde en bloeiende leefomgeving en mindere afhankelijkheid van nieuwe grondstoffen. Doel is dat we in de toekomst welvarend leven op een gezonde planeet, met een duurzame economie.
Circulaire bedrijven zien afval als nieuwe grondstof. Producten en materialen worden steeds opnieuw gebruikt, op een kwalitatief gelijkwaardig niveau, geen downcycling. Voor productie en vervoer wordt duurzame energie ingezet en producten passen bij lokale omstandigheden, diversiteit i.p.v. standaardisering.

Laten we niet vergeten dat sommige industriële sectoren al forse resultaten hebben bereikt op het gebied van de energietransitie, circulaire economie en biobased economie. De plannen die ze nu maken richting klimaatneutraliteit zijn vaak een combinatie van elektrificatie, waterstof en CCS en daarvoor wordt samengewerkt met bedrijven in de keten en in andere sectoren en met netbeheerders en energiebedrijven.

Los van de duurzaamheidsplannen kijken bedrijven meer en meer naar hun plek in de samenleving. Springtij zal dit jaar aan het werk gaan met de vraag wat de plek is van de industrie in de samenleving en we gaan aandacht besteden aan de organisatie van de samenwerkingen, aan de relatie van de industrie met natuur en biodiversiteit en aan innovatieve plannen en concepten. En we gaan in op de vraag of de juridificering van klimaatbeleid ons help bij de uitvoering van dat beleid.

Ben jij iemand die hier meer van wil weten, ben jij iemand die ideeën heeft hoe de industrie sneller kan verduurzamen en wil je, in een omgeving van kunst, kennis en natuur, deelnemen aan het gesprek om zo de duurzame transitie te versnellen?

Schrijf je dan gelijk in voor Springtij Forum 2021. 22-24 september op Terschelling.

sessies op het forum

De invalshoek ‘Industriële & Bedrijfsomgeving’ bestaat uit één Tallship “Circulaire bedrijven” (meerjarig programma) en één Skûtsje “Bedrijven in de samenleving” (eenjarig programma). Onderstaand vind je een overzicht van de te verwachten werksessies op het Springtij Forum.

Tallship “Circulaire bedrijven”

In het Tallship gaan we kijken wat de noodzakelijke stappen zijn om van ambitieuze doelstellingen naar versnelling van de implementatie te komen. Wat zijn de systeemfouten die op dit moment nog een circulaire economie in de weg staan? Hoe kunnen we bedrijven ondersteunen om de kringloop daadwerkelijk te sluiten?

Onderwerpen die aan de orde komen zijn bijv.: het waarom van de circulaire economie, het fiscale stelsel, circulair ontwerpen en productontwikkeling, producentenverantwoordelijkheid, samenwerking in ketens, financiering en marktprikkels en financiering en de internationale en Europese context.

Lees meer

1. Circulaire economie: terug naar de waarom

 

De term ‘circulaire economie’ wordt steeds vaker gebruikt: we moeten circulair ontwerpen, circulair bouwen, circulair produceren en circulair inkopen. Ook de Nederlandse overheid heeft hoge circulaire ambities: 50% minder primair materiaalgebruik in 2030 en een ‘volledig circulaire’ economie in 2050. Maar waarom willen we eigenlijk circulair? Is circulair een middel of een doel? En in hoeverre is het woord zijn betekenis aan het verliezen als nieuw containerbegrip?

Op Springtij gaan we terug naar de basis en verkennen met elkaar waarom we aan een circulaire economie werken. Dat helpt ons om beter te bepalen wanneer een circulaire keuze ook een verstandige keuze is, als we willen werken aan een duurzame wereld.

2. Fiscale stelsel: van belemmering naar stimulans

Het fiscale systeem van belastingen, heffingen en beprijzingen vormt de basis voor hoe we werken, wonen en consumeren. Al sinds Jan Terlouw in de jaren ’70 opriep tot een belastingverschuiving van arbeid naar grondstoffen en vervuiling wordt hierover gesproken. Toch lukt het niet om deze verschuiving te realiseren, terwijl die cruciaal is voor een circulaire economie. Wat zijn de prikkels in ons belastingsysteem die echt moeten veranderen? En waarom is het zo complex om dit voor elkaar te krijgen?

Op Springtij onderzoeken we welke fiscale regels moeten veranderen om de transitie naar een circulaire economie te stimuleren. Daarbij gaan we vooral in op de dynamiek die nodig is om deze verandering mogelijk te maken.

3. Circulair product ontwerp: vertrouwen of verplichting?

Een daadwerkelijk circulaire economie gaat niet (alleen) om het hergebruiken en recyclen van producten aan het einde van de keten. Ook omdat ‘recycling’ in de praktijk vooral ‘downcycling’ of energie-terugwinning is. Om producten, onderdelen en materialen langer te laten circuleren moet ook het ontwerp van producten en de verantwoordelijkheid van producenten veranderen. In hoeverre moeten we vertrouwen hebben dat producenten hier zelf mee aan de slag gaan? Of is strengere wetgeving hard nodig?

Op Springtij nemen we jullie mee in recente ontwikkelingen rondom wetgeving van productontwerp, zowel vanuit Nederland als Europa. Daarnaast delen een aantal mooie circulaire bedrijven hun ervaringen.

4. Financieren circulaire businesscases:
tussen kansen en risico’s

De wens om circulair te ondernemen is breed gedragen. In de praktijk blijkt dit echter lastig. Secundaire materialen zijn vaak duurder en er komen nieuwe risico’s kijken bij een circulair business model. Waarom is het financieren van een circulaire onderneming op dit moment zo complex? En welke risico’s moeten we anders gaan beoordelen om financiering wel mogelijk te maken?

Op Springtij gaan we in op ervaringen vanuit financiers en ondernemers over de financiering van circulaire modellen. Op basis daarvan bepalen we welke veranderingen nodig zijn in onze wijze van financiering en risico-beoordeling.

5. Samenwerking: tussen eigenbelang en hoger doel

In een circulaire economie zijn nieuwe vormen van samenwerking tussen verschillende partijen in de keten cruciaal. Die samenwerking gaat verder dan wat we in het oude, lineaire systeem gewend zijn geweest. Openheid en transparantie zijn cruciaal voor de optimalisatie van het hele systeem. Wat zijn de achterliggende redenen waarom samenwerking vaak niet van de grond komt? En wat zijn de succesfactoren om échte samenwerking wel voor elkaar te krijgen?

Op Springtij gaan we in gesprek over onze aannames en mensbeelden, om een gevoel te krijgen bij hoe lastig het is om echt samen te werken. En we zoeken naar manieren om de succesfactoren voor goede samenwerking beter te kunnen doorleven.

Skûtsje “Bedrijven in de samenleving”

In twee sessies wordt de plek van en relatie tussen industrie/bedrijven en samenleving belicht. Dat doen we met bedrijven, werknemers, maatschappelijke groeperingen, vanuit de industriële clusters en we luisteren naar toekomstige generaties.

Industrie en samenleving:
1. Een verstands-huwelijk?

Wat vinden industrie, overheid, werknemers en samenleving we van elkaar? Vertegenwoordigers van deze groepen gaan in gesprek in een fishbowl opstelling over de beelden van ‘de ander’ en wat achter die beelden zit. Het gesprek doen we a.d.h.v. een voor de inspiratoren typerend citaat uit de media.

Met: Werner Schouten (Jonge Klimaat Beweging), Bas van Weegberg (FNV), Koen Overtoom (Havenbedrijf Amsterdam), Wytske van der Mei (EZK), Marcel Galjee (Nobian), NGO. 

Industrie en samenleving:
2. Tijd voor relatietherapie

Hoe verhouden we ons tot elkaar? En hoe komen we nader tot elkaar? Kleine groepjes mensen gaan aan de slag met een ‘hulpvraag’ van de industrie over wat nodig is om de relatie te verbeteren. De sessie start met een korte samenvatting van de uitkomsten van de vorige sessie.

Met: Werner Schouten (Jonge Klimaat Beweging), Bas van Weegberg (FNV), Koen Overtoom (Havenbedrijf Amsterdam), Wytske van der Mei (EZK), Marcel Galjee (Nobian), NGO. 

Innovatie in de regio: hoe organiseer je dat?

In deze sessie gaan we in op de vraag hoe regionaal innovatieve bedrijven ‘groot’ worden. Wat is daarvoor nodig? Wat is houdt dat in? Wie zijn betrokken, hoe vullen we dat in en welke probleem lossen we hiermee op? Aan de hand van twee concrete MKB’er gaan we hierop in.

Met: Joost Brinkman (Synkero), Nico van Dooren (Haven Rotterdam), Gert Jan Kramer (Universiteit Utrecht).

De rechter redt de wereld

In deze sessie gaan we de gevolgen van de rechtelijke uitspraak in kaart brengen en beantwoorden we de vraag of en hoe dit kan bijdragen aan het oplossen van het klimaat en andere duurzaamheidsproblemen.

Met: Jan Paul van Soest (De Gemeynt), Tim Bleeker (VU), Martijntje Smits (Universiteit Utrecht), Derk Loorbach (DRIFT) en DNB. 

Sessies Energietransitie

Drie sessies zijn dit jaar gewijd aan de Energietransitie.

Energietransitie:
1. Gebiedsgerichte aanpak energieopwekking

Drenthe wil via een gebiedsgerichte aanpak de opwekking van duurzame energie door zonneparken een voordeel laten worden voor het gebied. Lukt dat? En hoe doen we dat dan?

Met: Carolien Gehrels (Arcadis), Vattenfall. 

Energietransitie:
2. Van wie is scope 3?

Aan de hand van de plannen van Eneco – klimaatneutraal in 2035 voor scpoe 1, 2 en 3 – gaan we regie-vragen te bespreken. Hoe zorgen we ervoor dat er regie is? Dat risico’s bij de juiste partijen liggen? Dat vraag, aanbod en infrastructuur gecoördineerd ontwikkeld worden? Dat we de juiste prijsprikkels organiseren? Dat we van doelstellingen over gaan in daden en sneller projecten realiseren?

Met: Evert den Boer (Enexis), As Tempelman (Eneco). 

3. Energietransitie:
Big data zet
burger aan het roer

Real-time data en slimme IT-oplossingen zijn onmisbaar voor slimme lokale energiesystemen. En ze kunnen de burger meer invloed geven op zijn eigen energie-aanbod en -gebruik. In deze heuse escaperoom red jij je uit het doolhof van lokale energie-uitdagingen dankzij slimme IT. Zodat je daarna in de echte wereld ook beter weet hoe IT en de energietransitie elkaar vooruit helpen.

INSPIRATIE EN INITIATIEVEN

Industriële en bedrijfsomgeving

IEA | Goal of net-zero emissions by 2050 is narrow but brings huge benefits

Pathway to critical and formidable goal of net-zero emissions by 2050 is narrow but brings…
Industriële en bedrijfsomgeving

Dame Ellen MacArthur – Circular economy for a better planet

Dame Ellen MacArthur shares her vision of a circular economy for a better planet. World…
Industriële en bedrijfsomgeving

Michael Braungart – TEDx – How to celebrate a positive footprint

Professor Dr. Michael Braungart wants to develop products and production processes, which eliminate waste. The…
Industriële en bedrijfsomgeving

Michael Braungart – EPEA – Changemakers

Michael Braungart (founder of Cradle to cradle principle) talks about designing healthy products to create…

LOODSEN

Kim Nackenhorst

Loods Industriële & Bedrijfsomgeving. Tallship: Circulaire bedrijven. Loods Economische & Financiële transformatie

Hans Wiltink

Loods Industriële & Bedrijfsomgeving. Skûtsje: Industrie

KOM NAAR
SPRINGTIJ FORUM 2021

Ben jij ook bezig met het verduurzamen van de industrie en wil je, in een omgeving van kunst, kennis en natuur, deelnemen aan het gesprek om zo de duurzame transitie te versnellen?
Schrijf je dan gelijk in voor Springtij Forum 2021. 22-24 september op Terschelling.
Lees meer over het forum

Schrijf je in

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief en mis niets

Schrijf je in voor de mailinglijst en ontvang updates en uitnodigingen.