Donderdagochtend 23 september, een open plek in het bos op Terschelling. We zijn toeschouwer van de houteninstallatie van kunstenaar Elmo Vermijs. Onder leiding van Maria van der Heijden (MVO Nederland) hebben zo’n 50 deelnemers van Springtij zich verzameld om zich te verdiepen in de transitie naar biobased chemie. Planten en bomen als grondstof voor chemische producten in plaats van olie en gas.

In een korte introductie zetten we de chemie neer als de grondstofleverancier van de moderne samenleving. Vitaal voor de nieuwe economie. In die nieuwe economie zal de chemie niet puur biobased zijn, maar ook uitgaan van circulair fossiel en CO2 als grondstof.

Henk Wanningen van Staatsbosheer gaat vervolgens in op de intrinsieke waarde van bos, en de winning van grondstoffen uit de Nederlandse bossen. Maar ook de weerstand die houtkap oproept.

Mark van Oorschot van PBL neemt in ons mee in zijn helicopterview over mogelijke effecten van de transitie naar biobased (meer ruimtegebruik) en het besef biodiversiteitsherstel hierin ook een factor moet zijn.

Saskia van de Muijsenberg inspireert ons tot slot met interessante voorbeelden uit de natuur en principes voor innovatie gebaseerd hierop: watergebaseerde en afbreekbare producten op basis van een beperkte set elementen.

In groepen bespreken we vervolgens verschillende vragen: ‘Hoe kan de sector omgaan met de weerstand tegen houtkap voor een biobased economie?’ ‘Hoe zorg je dat een omslag naar biobased netto duurzaamheidswinst oplevert?’ ‘Wat is nodig om de overstap te maken naar een chemie die gebaseerd is op de natuur?’

Dit levert interessante inzichten op zoals:

  • We gebruiken de principes uit de natuur om te innoveren in de chemie (watergebaseerd, afbreekbaar en met beperkte set van elementen).
  • We houden productontwerp simpel en smart.
  • En: weerstand is een uitnodiging om in gesprek te gaan.
  • Maar ook: bedrijven moeten inzetten op meer met minder, andere businessmodellen.
  • Sociale marketing kan ingezet worden om consumenten minder te laten consumeren. Want dan hebben we minder ruimte nodig voor grondstoffen.
  • Last but not least: we hebben verbeelding nodig om onze acties te richten: hoe ziet een natuurinclusieve chemie er eigenlijk uit? Dat vraagt ook om ontwikkeling van kennis: Wat weten we al wel en wat echt nog niet?

 

Leuke spin-off van de sessie: MVO Nederland lanceerde haar Community of Practice Natuurinclusieve Chemie voor bedrijven.

 

Oktober 2021. Door Keimpe Wieringa. Loods Agrarische en Natuurlijke omgeving Springtij.