Op vrijdag 22 september heeft Willem Ferwerda de Wubbo Ockels Brandaris oeuvreprijs in ontvangst mogen nemen. Met deze prijs wordt hij geëerd omdat hij zich al zijn hele leven lang inzet voor een duurzame toekomst voor de volgende generatie en daarbij moed, volharding en verbeeldingskracht heeft getoond. De jury ziet in Willem een bevlogen ecoloog die mensen met tegengestelde belangen weet te verbinden om samen gedegradeerde landschappen te herstellen.
Willem Ferwerda (Founder/CEO Commonland)
Willem heeft meer dan dertig jaar internationale ervaring in grootschalig landschapherstel en behoud van ecosystemen. Vanuit de overtuiging dat ecologie leidend zou moeten zijn voor economie in plaats van andersom heeft hij tien jaar geleden samen met ondernemer Wijnand Pon (COmON Foundation) Commonland opgericht. Inmiddels is Commonland een internationale organisatie, met meer dan 40 medewerkers, die ‘gedegradeerde’ landschappen herstelt op basis van een zogenaamde 4 Returns aanpak in meer dan 20 landen.
Naast herstel van de natuur is de 4 Returns aanpak gericht op het terugbrengen van sociaal rendement (banen), en financieel rendement in landschappen. Maar nog belangrijker is het terugbrengen van inspiratie voor mensen die al generaties lang wonen in landschappen die bijvoorbeeld te kampen hebben met enorme droogte zoals in Zuid-Spanje waar Commonland actief is. Door landschappen te herstellen en te kijken naar businessmodellen die passen bij de ecologische uitdagingen van een gebied voorkom je dat banen verdwijnen en mensen elders een bestaan moeten gaan opbouwen. Volgens Willem heeft landschapsherstel een positief effect op het leven van mensen omdat het grote mondiale uitdagingen raakt zoals klimaatverandering, toegang tot voedsel, droogte en migratie.
Naast bevlogen tropisch ecoloog is Willem ook de initiator van Leaders for Nature (2005). Een netwerk van prominenten uit het bedrijfsleven die optreden als pleitbezorgers voor biodiversiteit en ecosystemen, dat hij onder IUCN NL opzette, en vervolg kreeg in andere landen waaronder India en Brazilië. Hij zag al vroeg in hoe essentieel het is om verschillende groepen in de samenleving met elkaar te verbinden rond het belang van ecologie. In 2012 nam hij een sabbatical om in samenwerking met de IUCN en de Rotterdam School of Management de basis te leggen voor de 4 Returns aanpak. Een praktische lange termijn aanpak voor landschapsherstel maar vooral ook een taal waarin alle betrokkenen zich kunnen vinden en die daardoor verbindt. Zo werd de basis van een nieuwe ‘landschapsherstel-industrie’ gelegd.
In 2016 werd Willem door dagblad Trouw verkozen tot meest duurzame Nederlander. Veel van zijn kennis en ervaring is te danken aan zijn studie milieukunde, en tropische ecologie en landgebruik aan de Universiteit van Amsterdam en Universidad Nacional in Bogotá, Colombia.
Met zijn tomeloze energie, inzet, kennis en positieve kijk geeft Willem hoop, hoop voor ons en hoop voor de volgende generatie waarmee Willem regelmatig in gesprek gaat. Zoals Willem zegt: “If you really understand nature and that humans are part of it there is no reason to be pessimistic, ofwel we moeten ons vooral richten op jonge generatie, daar zie ik een bewustzijn ontstaan dat niet meer te stoppen is.”
Wubbo Ockels Brandaris prijs
Het is nu 10 jaar geleden dat Wubbo Ockels op Springtij Forum de later zo genoemde Bergrede hield. Daarin vergeleek Wubbo zijn ziekte kanker met de slechte staat van de wereld die, zoals hij dat noemde, ook aan kanker lijdt. Wubbo heeft toen de Springtij Brandaris prijs mogen ontvangen voor niet aflatende ijver om zich in te zetten voor de leefbaarheid van de planeet en de hoop voor toekomstige generaties. Hij gaf ook meermaals aan: ‘optimisme is een opdracht’.
De Wubbo Ockels prijzen worden sindsdien jaarlijks uitgereikt tijdens Springtij Forum aan mensen die een fundamentele bijdrage leveren aan een duurzame samenleving.
Bij de beoordeling van de vele initiatieven en levenswerken constateerde de jury dat de activiteiten zijn in te delen naar enerzijds het stoppen van bedreigend gedrag voor de leefbaarheid van de aarde en anderzijds naar activiteiten die laten zien dat het mogelijk is om de leefbaarheid op deze aarde te verbeteren en uitnodigend te zijn voor eenieder.
De jury heeft besloten om voor het Springtij Forum 2023 met name te kiezen voor het laatste. In dit tijdsgewricht is het van wezenlijk belang dat we hoop creëren, zie ook het credo ‘De tijd is aan ons’. Het gaat dan om moed, durf en doen, waarbij optimisme een opdracht is.
Meer informatie Contactpersoon: Esther Tamboer. esther@springtij.nu Website: https://www.springtij.nu/awards-2/



We staan voor enorme uitdagingen, groter dan ooit. Niet alleen de Corona-crisis maakt ons hiervan bewust. Ook voor corona was duidelijk dat diepgaande veranderingen nodig zijn. Maar de mens schuwt van nature vaak veranderingen en houdt graag vast aan het oude, bekende en vertrouwde. Inspiratie geeft je kracht, zorgt voor motivatie en wakkert je innerlijke passie aan. Voor welke uitdaging je ook staat, inspiratie zorgt voor de redenen waarom je iets echt graag wilt. Inspiratie zorgt ervoor dat je in beweging wilt komen en dat je vooruit wilt gaan. Inspiratie is iets heel persoonlijks, sommigen vinden inspiratie in de natuur, anderen in religie en geloof. Op Springtij gaan we kijken hoe we inspiratie kunnen inzetten om de duurzame transitie van Nederland te versnellen, op persoonlijk vlak en ook gezamenlijk.
Al voor Corona was het duidelijk: we kunnen zo niet doorgaan. Het systeem kraakt aan alle kanten, we overschrijden de draagkracht van de aarde en de sociale ongelijkheid wordt steeds groter. Het groei paradigma en de consumptie-waan van de afgelopen decennia zijn niet langer houdbaar. Globalisering maakt ons afhankelijk. Het is hoog tijd voor een grondige systeemverandering. Naar een rechtvaardig, ecologisch en sociaal verantwoord en duurzaam systeem. Hiervoor zijn stimulerende en regulerende maatregelen nodig. Een ander belastingsysteem, beprijzen van de ‘Commons’, nieuwe indicatoren (naast of in plaats van het BNP). De coronacrisis spoort ons aan om nu meteen aan de slag te gaan.
In het kernthema leiderschap gaat het over de hernieuwde verbindingen die nodig zijn voor samenleven. In de crisis gloort ook hoop. Wereldwijd staan mensen op, verenigen zich en willen een diepgaande verandering in onze samenlevingen.
Bij alle opgaven spelen mensen en sociale systemen de bepalende rol. Technische oplossingen werken alleen als ze gepaard gaan met sociale innovatie. Wereldbeeld, cultuur, sociale dynamiek en persoonlijke overtuigingen zijn evenzeer bepalend voor gedrag als regels, normen, prijsprikkels en technologie.
Een directielid van de Nederlandse Bank stelde recent dat ‘back to normal’ geen optie is. Dat leidt tot 3,7 graden opwarming en heeft catastrofale gevolgen voor onze samenleving. Stiglitz en Stern (Universiteit van Oxford) adviseren dat we nu moeten investeren in die sectoren die én de economie én het klimaatbeleid steunen. De Nederlandse doelen voor 2030 op klimaat- en ander gebied zijn helder én hoogstnoodzakelijk. Over hoe we daar komen valt nog wel wat te zeggen. Op Springtij gaat de industrie, overheden en maatschappij zoeken naar hoe ‘we’ dat gaan doen, wat ervoor nodig is én wat het kan opleveren.
Nederland leeft met water. Als deltabewoners heeft onze identiteit zich ontwikkeld met de meanderende rivieren, ons profijt van en ontzag voor de zee en ons polderlandschap. Hollandsche kunstenaars hebben deze identiteit gevangen in hun beelden en woorden.
Hoe ziet wonen en werken in een duurzame omgeving eruit? En welke stappen zijn zowel in de komende 10 jaar als in de volgende kabinetsperiode nodig om deze omgeving te ontwikkelen? Dit gaat niet alleen om onze energievoorziening, maar over een omgeving waarin onder andere beschikbaarheid en betaalbaarheid van woningen, gezondheid, sociale aspecten, mobiliteit en de verbinding tussen stad en regio in elkaar grijpen.